งานวิจัย CBR (แนวคิด-เครื่องมือ)
นักวิจัยชุมชนหลายคนรู้วิธีใช้เครื่องมือ แต่ยังไม่รู้ว่าทำทำไม หมวดนี้คือพื้นที่สำหรับตอบคำถามนั้น รวมงานกว่า 45 ชิ้นของอาจารย์กาญจนา แก้วเทพ ว่าด้วยแนวคิดและเครื่องมือในงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น ตั้งแต่ปรัชญาของ CBR ตัวชี้วัดความเหลื่อมล้ำ เครื่องมือเฉพาะอย่าง Timeline และโฟกัสกรุ๊ป ไปจนถึงการสังเคราะห์งานวิจัยในระดับภาพรวม เหมาะสำหรับพี่เลี้ยง นักวิจัยชุมชน และนักวิชาการที่ต้องการเข้าใจว่าการวิจัยโดยชุมชนต่างจากการวิจัยบนชุมชนอย่างไร
-
คู่มือความรู้: การวิจัยเพื่อท้องถิ่น (CBR) กับความเหลื่อมล้ำในสังคม
ความเหลื่อมล้ำในสังคมไทยไม่ใช่ปัญหาใหม่ แต่การที่งานวิจัยเพื่อท้องถิ่น (CBR) จะเข้าไปจัดการกับมันอย่างเป็นระบบ — นั่นคือโจทย์ที่ท้าทายของทศวรรษที่สาม คู่มือเล่มนี้เขียนขึ้นเพื่อเป็น “ลายแทง” ให้กับพี่เลี้ยงและนักวิจัยชุมชนที่ต้องลงสนามจริง
-
งานวิชาการเพื่อสังคม: หลักการและวิธีการ (Socially-engaged Scholarship: Concept & Method)
ในช่วงทศวรรษ 2550 มหาวิทยาลัยไทยเริ่มตั้งคำถามกับตัวเองอย่างจริงจังว่า งานวิชาการควรมีความหมายอย่างไรต่อสังคม — ไม่ใช่แค่ต่อวารสารวิชาการ หนังสือเล่มนี้เกิดขึ้นจากความพยายามที่จะตอบคำถามนั้น ด้วยภาษาที่นักวิชาการไทยสามารถนำไปปฏิบัติได้จริง
-
ชุมทางตลาดทางเลือกในงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น
ตลาดไม่ใช่แค่สถานที่ซื้อขาย มันคือพื้นที่ของอำนาจ ความสัมพันธ์ และการต่อรอง งานวิจัยเพื่อท้องถิ่นรู้เรื่องนี้มานานกว่าที่หนังสือวิชาการทั่วไปจะยอมรับ
-
บทแนะนำ “คุณลักษณะ” และ “วิธีวิทยา” ของงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น
ความรู้ที่ได้จากการวิจัยเปรียบได้กับเหรียญที่มีสองด้าน ด้านหัวคือ “รู้เรื่องอะไร” ส่วนด้านก้อยคือ “รู้มาได้อย่างไร” และสำหรับงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น ด้านก้อยนั้นสำคัญพอๆ กับด้านหัว
-
ภาพรวมของปัญหาการทำวิจัยของนักศึกษา
ปี 2537 อาจารย์กาญจนา แก้วเทพ นั่งถอดรหัสปัญหาที่เห็นซ้ำๆ ในงานวิจัยของนักศึกษา บันทึกนี้ไม่ใช่ตำราวิจัยที่เขียนด้วยภาษาวิชาการ แต่เป็นการวิเคราะห์ตรงๆ จากประสบการณ์การสอนและการคุมวิทยานิพนธ์ที่สะสมมาหลายปี ทำให้ภาษาและมุมมองในเอกสารชิ้นนี้เข้าถึงได้และตรงประเด็นอย่างน่าสนใจ
-
วิธีวิทยาสำหรับศึกษามิติทางวัฒนธรรมในงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น
เมื่องานวิจัยพยายามเข้าใจชุมชน สิ่งที่มักหล่นหายไประหว่างทางคือมิติทางวัฒนธรรม ไม่ใช่เพราะนักวิจัยไม่สนใจ แต่เพราะขาดเครื่องมือที่ออกแบบมาสำหรับสิ่งที่จับต้องไม่ได้ บทความนี้ของอาจารย์กาญจนา แก้วเทพ จัดทำขึ้นเพื่อตอบโจทย์นั้นโดยตรง






