เครื่องมือการจัดการความรู้ (KM) ในงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น (CBR)

ลองนึกถึงความรู้ที่นักวิจัยชุมชนสะสมมาตลอดหลายปี ความรู้ที่ฝังอยู่ในประสบการณ์จริง ในบทสนทนา ในกระบวนการทำงาน แล้วมันหายไปพร้อมกับการปิดโครงการ ปัญหานี้คือจุดเริ่มต้นของหนังสือเล่มนี้

ลองนึกถึงความรู้ที่นักวิจัยชุมชนสะสมมาตลอดหลายปี ความรู้ที่ฝังอยู่ในประสบการณ์จริง ในบทสนทนา ในกระบวนการทำงาน แล้วมันหายไปพร้อมกับการปิดโครงการ ปัญหานี้คือจุดเริ่มต้นของหนังสือเล่มนี้

อาจารย์กาญจนา แก้วเทพ เป็นผู้รวบรวมและเรียบเรียงเนื้อหาเกี่ยวกับการจัดการความรู้ (Knowledge Management: KM) ในบริบทของงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น (CBR) โดยหนังสือพิมพ์ครั้งแรกในเดือนตุลาคม พ.ศ. 2565 ภายใต้การสนับสนุนของสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) และมูลนิธิสถาบันวิจัยเพื่อท้องถิ่น งานชิ้นนี้เกิดขึ้นในช่วงที่ CBR ก้าวเข้าสู่ทศวรรษที่สาม ความรู้ที่สะสมมากว่ายี่สิบปีกำลังรอการจัดระบบให้เป็นประโยชน์ต่อไป

เนื้อหาของหนังสือพาผู้อ่านผ่านพื้นฐานของ KM ตั้งแต่การตรวจสอบต้นทุนความรู้เดิม ไปสู่นานาคำนิยามจากนักคิดหลายคนทั้งในและต่างประเทศ อาทิ โมเดลปลาทู วงเกลียวแห่งความรู้ของ Nonaka และ DIKW Pyramid จากนั้นจึงเชื่อมมาสู่เครื่องมือจริงในการทำงาน KM ภายในงาน CBR

สิ่งที่ทำให้หนังสือเล่มนี้แตกต่างจากตำราวิชาการทั่วไปคือการที่อาจารย์กาญจนา แก้วเทพ ไม่ได้นำเสนอ KM ในฐานะระบบนามธรรม แต่โยงทุกแนวคิดกลับมาสู่คำถามปฏิบัติที่นักวิจัยชุมชนเผชิญอยู่จริง เช่น จะดึงความรู้ออกจากผู้คนได้อย่างไร จะทำให้ความรู้เดินทางต่อได้อย่างไร เมื่อโครงการสิ้นสุดลง

หากคุณทำงานกับชุมชนและรู้สึกว่าความรู้จากการทำงานยังไม่เคยถูกนำมาใช้ประโยชน์อย่างเต็มที่ หนังสือเล่มนี้อาจช่วยให้มองเห็นว่าองค์ความรู้ที่มีอยู่นั้น รอแค่เครื่องมือที่เหมาะสมเพื่อนำมันออกมา