เมื่อ “สุขภาพ” กับ “การสื่อสาร” มาแต่งงานกัน บุตรที่ชื่อ “การสื่อสารสุขภาพ” มีหน้าตาอย่างไร — และเราควรมองมันจากมุมไหน?
อาจารย์กาญจนา แก้วเทพ และ ขนิษฐา นิลผึ้ง เขียนงานชิ้นนี้ภายใต้โครงการเมธีวิจัยอาวุโส “กระบวนทัศน์ใหม่ของสื่อสารไทยศึกษา” (New Paradigm of Thai Communication Study) ที่อาจารย์กาญจนา แก้วเทพ เป็นผู้รับผิดชอบโครงการ สนับสนุนโดย สกว. (พ.ศ. 2552–2555) งานชิ้นนี้เป็นส่วนหนึ่งของหนังสือ *สื่อสาร อาหาร สุขภาพ*
จุดยืนของงานชิ้นนี้แตกต่างอย่างจงใจ — ผู้เขียนไม่ได้เขียน “ตำราการสื่อสารสุขภาพ” แต่เลือกมองจาก “มุมมองของสื่อสารศึกษา” เพื่อสำรวจว่างานวิจัยเรื่องสุขภาพถูกจัดกลุ่มและวิเคราะห์ในสนามการสื่อสารได้อย่างไรบ้าง ซึ่งนำไปสู่การจัดประเภทงานวิจัยการสื่อสารสุขภาพตามทั้งข้อเสนอของทฤษฎีสังคมศาสตร์และทฤษฎีการสื่อสาร ครอบคลุมตั้งแต่กลุ่ม Media-Centric Theory (Impact Theory, Social Learning Theory, Toronto School) ไปจนถึง Society-Centric Theory และ Cultural Studies/Semiology
*”ข้อเขียนชิ้นนี้จะมีเนื้อหาว่าด้วยความสัมพันธ์ระหว่างสาขาวิชา 2 สาขา คือ ‘สุขภาพ’ และ ‘การสื่อสาร’ ซึ่งปัจจุบันทั้ง 2 สาขาวิชานี้ได้มาผนึกรวมกัน (marriage) และก่อให้เกิดเป็นสาขาวิชาใหม่ที่มีนามว่า ‘การสื่อสารสุขภาพ'”* — อาจารย์กาญจนา แก้วเทพ และ ขนิษฐา นิลผึ้ง
ถ้าคุณทำงานด้านสาธารณสุข สื่อสารสุขภาพ หรือวิจัยเรื่องสุขภาพ งานชิ้นนี้ชวนให้ถามว่า แว่นตาที่คุณสวมอยู่ขณะนี้คือแว่นใด และหากเปลี่ยนแว่นจะเห็นอะไรใหม่บ้าง
